Anijs - Pimpinella
anisum
Schermbloemigen-Umbelliferae
eng. anise-fr. anis vert-de.
Anis
anijs, kweken en
verzorgen
koken met
anijs
anijs in de
huisapotheek
anijs oogsten en
bewaren
bijwerkingen van
anijs
meer over
anijs
reageer
Anijs is een echt winterkruid.
Wanneer we al hoestend en proestend door de
kou heen moeten, komt anijs ons te hulp.
Anijs verwarmt het lichaam, stopt hoest en slijmvorming in de bronchiën en maakt de zware winterkost beter
verteerbaar.
Toch komt het kruid niet uit onze streken
maar uit het oostelijk Middelandse-zee gebied.
De oude Egyptenaren gebruikten het kruid al
en ook de Grieken en Romeinen waren er dol op.
Anijs is lid van de bevernel-familie
(pimpinella), zijn soortnaam is eigenlijk een vergissing. De oude Grieken gaven het kruid de naam aneson, wat
dille betekent. Zo raar is dat nu ook weer niet want venkel, waarmee dille gemakkelijk kruist, is wat smaak
betreft enigszins vergelijkbaar met anijs.
Vanaf de 16e eeuw wordt anijs ook in onze
streken geteeld. Jammer genoeg is ons klimaat eigenlijk te koud en te vochtig voor het kruid, waardoor de zaden
lang niet elke zomer rijp worden.
Anijs is een geliefde smaakmaker in allerlei
aperitief dranken zoals pernod, raki en ouzo.
Verder wordt anijs gebruikt in tandpasta, gezichtsmaskers en natuurlijk in de oer-Hollandse “muisjes”, anijszaadjes
omhuld door suiker, die we op beschuit geserveerd bij geboortes eten.
Lange tijd was anijs een schaars kruid op de
Europese markt. Er ging nogal wat geld in om, reden voor de Engelse regering om er belasting over te heffen.
Tegenwoordig is dat niet meer zo, Anijs wordt op grote schaal verbouwd in o.a. Syrië, India, Mexico en
Rusland.
De werkzame stof in Anijs is anethol in de
etherische olie. Daarnaast bevatten de zaden vetten, eiwitten en
suiker.
Anijs kweken en verzorgen
Anijs is een eenjarige plant die ongeveer 50 cm hoog wordt.
Meerjarige anijs bestaat ook, maar heeft een veel zwakkere werking dan zijn eenjarige broertje en is in dit
verband niet interessant.
Uit de spoelvormige wortel groeit een ronde
stengel, die zich naar boven toe vertakt. De bladeren zijn een beetje wonderlijk, net alsof de plant niet kon
kiezen. De grondbladeren zijn niervormig, gesteeld en ongedeeld. In het midden heeft anijs geveerde,
driespletige bladeren en de bovenste blaadjes zijn nog meer geveerd. De witte bloemen staan in schermen van
zeven tot vijftien stralen.
Anijs bloeit van juli tot september. Na de
bloei zet zich het donkerbruine tot grijze zaad. Deze zijn rijp wanneer de plant afsterft.
Omdat anijs zich in onze streken niet zó
thuis voelt, zie je hem ook weinig in de tuin. Dat is jammer, want het verse blad geeft aan salades en andere
gerechten een fijne smaak en is bovendien mooi om te zien en geeft een fijne geur af. Het is dus de moeite waard
anijs te zaaien in april of mei op de meest zonnige plek van de tuin. Anijs stelt prijs op een goed
gedraineerde, losse bodem waarin veel kalk zit.
Koken met Anijs
Anijs is een heerlijk kruid in de keuken.
Traditioneel wordt het gebruikt in allerlei zoete gerechten, zoals cake, koekjes, brood, fruitsalades en
ijs.
Anijs is ook erg lekker in visgerechten, bij gevogelte en maakt alle zware winterkost beter verteerbaar. Bovendien
geeft het gerechten een subtiele smaak mee, die van een “gewoon” gerecht iets bijzonders
maakt.
Wees wel zuinig met Anijs, want het kruid overheerst snel en dat is niet de bedoeling.
In de keuken gebruik je de zaden al dan niet
fijngestampt in een vijzel. Of anijsolie, die je gemakkelijk zelf kunt maken. In een brandschone fles gaat een
eetlepel anijszaad en een halve liter fijne olijfolie. Dit mengsel laat je trekken op de vensterbank, lekker in
de zon. Na een week of drie is de olie klaar en kun je hem gebruiken.
Soms gebruikt men ook de etherische olie van anijs, maar dat raad ik af: de dosering komt zo nauw, dat het in de
keuken haast niet doenlijk is.
De verse blaadjes van anijs zijn lekker in
een frisse zomersalade van vers fruit.Je maakt de salade nog lekkerder door er enkele verse vijgen en dadels aan
toe te voegen.
Een lekker en gezond wintergerecht is een
ovenschotel van knolselder met anijs.
Anijs
in de huisapotheek
Vanwege zijn krampstillende en antiseptische
werking is anijs een probaat middel tegen alle symptomen van verkoudheid zoals vastzittende hoest en
keelpijn.
Daarvoor gebruik je thee, getrokken van anijszaad. De etherische olie in het zaad wordt namelijk deels
uitgescheiden door de longen en doet zo zijn heilzame werk. Ook kun je een aftreksel als gorgeldrank gebruiken.
Anijsthee is ook een goed middel bij
maagpijn, darmkrampen, diarree en ander klachten van het spijsverteringskanaal. Het gaat winderigheid tegen en
stimuleert de lever en de nieren, waardoor ook mensen die water vasthouden er baat bij kunnen
hebben.
Na het eten van sterk gekruide gerechten
(knoflook!) reinigt anijszaad de mondholte en zorgt zo voor een frisse
adem.
Een echte winterdrank is anijsmelk.
Je maakt deze door (chocolade)melk te verwarmen en in de hete drank een zakje anijszaad te laten trekken of een
anijsmelk tablet te laten smelten.
Het verwarmt het hele gestel en geeft een gevoel van welbehagen.
Een dergelijk drank is ook een werkzaam
middel bij slapeloosheid.
Vrouwen, die borstvoeding geven doen er goed
aan anijsthee te drinken. Anijs stimuleert de melkgift en geeft rust.
Tenslotte is een wassing van anijslotion een probaat middel om de huid gezond te houden.
lees ook dit
Anijs oogsten en
bewaren
Wanneer de zaden rijp zijn, trek je de plant
uit en slaat de zaden eruit op een schone doek. De hele zaadjes bewaren in een donkere, afgesloten trommel. Het
zaad pas kneuzen bij gebruik, omdat het anders snel zijn aroma verliest.
Anijszaad is ook te koop in
reformzaken.
Bijwerkingen van anijs
Bij normaal gebruik zijn geen bijwerkingen
te vrezen.
Meer
over Anijs
Anijszaad zou potentieverhogend werken en
werd daarom gebruikt in liefdesdrankjes allerlei. Vooral in Bohemen wordt bier met anijs nog steeds gedronken om
de vruchtbaarheid van de man te bevorderen. Op 30 november ( de feestdag van de heilige Andreas) zou een
dergelijke drank extra krachtig zijn; de dag wordt daar nog steeds anijsdag genoemd.
Een lotion van anijszaad gemaakt houdt de
huid langer jong
Hondenvangers gebruikten vroeger anijs om
honden te lokken, ze zouden er namelijk dol op zijn. Ook duiven lusten graag anijs en in de winter deden
duivenmelkers wat anijszaad door het voer om de beesten extra warmte te geven.
In Islamitische landen is Anis een voornaam.
Het betekent zoveel als vriendelijk of liefelijk.
Anijszaad, gebrand als wierook, reinigt het
huis van alle negatieve energie en een zakje met daarin anijszaad op het hoofdkussen gelegd, verjaagt alle boze
dromen.
Anijs staat symbool voor jeugdigheid
Blijf op de hoogte van tips en recepten
door de seizoenen heen en schrijf je hier in
Bovendien ontvang je het
themaboekje
"vijf kruiden tegen stress"
helemaal gratis!
Je reacties op bovenstaand artikel zijn
hieronder welkom
|
Klik hier om in te loggen